KLIK, KLIK, KLIK: Rotterdams Fotomuseum krijgt Nieuwe Onderkomen
Aan de Rijnhaven, tussen de nieuwe woontorens en de kades van Rotterdam-Zuid, heeft het Nederlands Fotomuseum begin februari zijn intrek genomen in pakhuis Santos. Het museum verlaat daarmee zijn eerdere locatie op de Wilhelminapier, waar het jarenlang in een voormalig pakhuis zat dat steeds minder ruimte bood aan de snel groeiende collectie. Met de verhuizing krijgt de nationale fotocollectie voor het eerst een gebouw dat er volledig op is ingericht.
Pakhuis Santos is een kolossaal bakstenen pakhuis uit het begin van de twintigste eeuw. Wie binnenkomt, ziet nog altijd de robuuste structuur van het havenverleden: dikke balken, hoge plafonds en brede vloeren die ooit bedoeld waren voor bulkopslag. In dit geval geen graan of ertsen, maar koffie. Het gebouw werd rond 1901 neergezet als opslagplaats voor koffiebonen uit de Braziliaanse havenstad Santos, destijds een belangrijke handelsstroom voor Rotterdam. De geur is verdwenen, de schaal is gebleven.
Die schaal is precies wat het museum nodig had. De nationale collectie telt meer dan 6,5 miljoen foto’s, negatieven, albums en archieven — te groot om nog grotendeels achter gesloten deuren te bewaren. In het nieuwe gebouw zijn depots en restauratieateliers zichtbaar gemaakt. Achter glas zien bezoekers hoe foto’s worden schoongemaakt, gedigitaliseerd en opgeslagen. Het museum toont niet alleen beelden, maar ook het werk achter de schermen.
99 SLEUTELWERKEN
Vaste waarde is de Eregalerij van de Nederlandse Fotografie, waar de ontwikkeling van het medium in Nederland vanaf de negentiende eeuw wordt verteld aan de hand van 99 sleutelwerken. Bekende namen hangen er naast persfoto’s, modebeelden en documentaire series. Het laatste, honderdste werk wordt niet door een commissie gekozen, maar door het publiek.
Bij de opening ligt de nadruk op de stad zelf. In Rotterdam in Focus volgt de bezoeker de stad via anderhalve eeuw fotografie: van havenarbeid en wederopbouw tot hedendaagse straatcultuur. Parallel daaraan toont een tweede tentoonstelling de cyanotypie, de historische blauwdruktechniek, in oude en nieuwe toepassingen.
Met café, bibliotheek en vrij toegankelijke entreehal wil het museum meer zijn dan een tentoonstellingsplek alleen. Het positioneert zich als publieksruimte in een havengebied dat in rap tempo verandert van werkzone naar stadswijk — een nieuw cultureel anker in een oud pakhuis waar ooit koffie de wereld over ging, en nu beelden.
FOTOGRAFIE: STUDIO HANS WILSCHUT / NEDERLANDS FOTOMUSEUM
