Laurent Millet bouwt zijn Wereld eerst, voordat hij hem fotografeert
In Antwerpen opent volgende week een solotentoonstelling van de Franse fotograaf Laurent Millet — een kunstenaar die de fotografie gebruikt om iets te tonen wat niet bestaat.
Millet, geboren in 1968 in Roanne, werkt anders dan de meeste fotografen. Hij documenteert de wereld niet, hij construeert haar. In zijn atelier bouwt hij objecten en architectonische vormen — fragiele maquettes, meetinstrumenten, geometrische constructies — en fotografeert die vervolgens. Draden en ondersteuningen blijven zichtbaar, schaduwen zijn bewust geplaatst. Het resultaat ziet eruit als wetenschap, maar is theater.
Voor zijn nieuwe werk put Millet uit een onverwachte bron: het boek Somnium van de Duitse sterrenkundige Johannes Kepler, verschenen in 1634 en beschouwd als een van de eerste sciencefictionverhalen. Kepler beschreef daarin een reis naar de maan als aanleiding om de positie van de mens in het heelal te heroverwegen. Millet illustreert het boek niet, maar onderzoekt dezelfde vraag: hoe proberen mensen het universum te begrijpen, en hoe zien die pogingen er eigenlijk uit? Zijn antwoord daarop zijn instrumenten die eruitzien alsof ze iets meten, maar die in werkelijkheid niets meten. Apparaten die verwijzen naar enorme afstanden, maar er provisorisch en breekbaar uitzien.
De tentoonstelling, ‘Le Rêve Circulaire’, combineert twee series: ‘Somnium’ en ‘L’Astrophile’. Waar de eerste serie denkbeeldige reizen oproept, richt de tweede zich op het kijken zelf — optische instrumenten, spiegels en kosmische diagrammen als reconstructies van vergeten experimenten. Millet werkt daarbij geregeld met historische fotografische technieken als cyanotypie en zoutdruk, processen die op zichzelf al verwijzen naar het vroege wetenschappelijke denken over licht en beeld.
Millet is in Frankrijk een gerespecteerde naam. Hij ontving de Nadarprijs in 2014 en de Niépceprijs in 2015 — twee van de belangrijkste Franse onderscheidingen op het gebied van fotografie — en zijn werk hangt in toonaangevende instellingen als het Musée Nicéphore Niépce en werd getoond op Les Rencontres de la Photographie d’Arles. Dit jaar, waarin Frankrijk 200 jaar fotografie viert, is hij een van de kunstenaars die bijdraagt aan een project van Le Centre National Des Arts Plastiques.
In Nederland en België is hij minder bekend, wat de tentoonstelling in Antwerpen extra betekenis geeft. ‘Le Rêve Circulaire’ is te zien bij IN-DEPENDANCE by IBASHO aan de Waalsekaai, de tweede galerie van IBASHO-oprichters Martijn van Pieterson en Annemarie Zethof. De galerie opende in 2024 en richt zich op fotografie en beeldende kunst waarin vakmanschap en materialiteit centraal staan.