Marscha: Rellen tijdens WorldPride in Amsterdam
Amsterdam staat vanaf zaterdag twee weken in het teken van WorldPride. Tijdens het evenement gaat in Internationaal Theater Amsterdam ‘Wachten op Marsha’ in première. De voorstelling van regisseur Raymi Sambo draait om een groep lhbti-activisten die een grote actie voorbereidt. Ze willen WorldPride verstoren om aandacht te vragen voor geweld en discriminatie. Binnen de groep ontstaat ruzie over de aanpak. Leider Marvan wil geen geweld gebruiken, terwijl anderen vinden dat vreedzaam protest niet meer genoeg is.
De Marsha uit de titel is Marsha P. Johnson. Zij was een zwarte dragperformer en activist die betrokken was bij de Stonewall-rellen. Later zette zij zich in voor dakloze jongeren en trans personen. Johnson groeide na haar dood in 1992 uit tot een van de bekendste gezichten van de Amerikaanse emancipatiebeweging. Over haar precieze rol tijdens de eerste nacht van Stonewall bestaan verschillende verhalen. Vaststaat dat zij in de jaren daarna een belangrijk activist was.
De situatie in Nederland is niet te vergelijken met die in New York in 1969. Lhbti’ers hebben hier veel meer wettelijke bescherming. Toch komen bedreiging, discriminatie en geweld nog vaak voor. De politie registreerde in 2025 3067 discriminatie-incidenten vanwege seksuele gerichtheid. Bij deze incidenten kwamen geweld en bedreiging relatief vaak voor. Antidiscriminatievoorzieningen kregen daarnaast 1352 meldingen binnen. Veel meldingen gingen over mensen die op straat, in het openbaar vervoer of in de horeca werden uitgescholden of lastiggevallen. De werkelijke aantallen zijn moeilijk vast te stellen, omdat veel incidenten niet worden gemeld.
Sambo gebruikt deze ontwikkeling als achtergrond voor de voorstelling. Hij zegt zich zorgen te maken over het geweld tegen lhbti’ers in Nederland en hoopt op een nieuw Stonewallmoment. ‘Wachten op Marsha’ gaat daardoor vooral over de vraag wat activisten kunnen doen als protest weinig lijkt te veranderen. De voorstelling geeft geen eenvoudig antwoord, maar laat zien hoe een groep met hetzelfde doel verdeeld raakt over de middelen.
‘Wachten op Marsha’ gaat op donderdag 30 juli in première in Internationaal Theater Amsterdam. Vanaf eind september reist de voorstelling door Nederland.
